विरुद्धार्थी शब्द : भाग 1

  विरुद्धार्थी शब्द : भाग 1


विरुद्धार्थी शब्द

अंतकाळ X जन्मकाळ

अंतरंग X बहिरंग

अंश X पूर्ण

अंतर्मुख X बहिर्मुख

अकृत्रिम X कृत्रिम

अकर्मक X सकर्मक

अक्कलवान X बेअकली

अकारण X सकारण

अखेर X प्रारंभ

अखंड X खंडित

अख्खा X निवडक

अग्रगण्य X दुय्यम

अग्रज X अनुज

अगणित X गणनीय

अगत्य X अनास्था

अगाध X मर्यादित

अघोरी X सात्विक

अचल X चंचल

अजरामर X क्षणिक

अजागळ X चलाख

अजस्त्र X चिमुकले

अटकाव X मुभा

अडेलतट्टू X समजदार

अतिक्रमण X अनाक्रमण

अतिवृष्टी X अवर्षण

अध्ययन X अध्यापन

अत्याचार X सदाचार

अधीर X धैर्यशील

अनिवार्य X ऐच्छिक

अनाठायी X सत्कारणी

अनुनय X आदेश

अनुदार X उदार

अनुमोदन X विरोध

अनुयायी X पुढारी

अपकर्ष X उत्कर्ष

अपकृत्य X सत्कृत्य

अपरंपार X मर्यादित

अपरिहार्य X परिहार्य

अपव्यय X मितव्यय

अपशब्द X सुवचन

अपार X थोडे

अफाट X संकुचित

अबोल X वाचाळ

अभिमान X दुराभिमान

अभ्युदय X अपकर्ष

अमर X मर्त्य

अर्धचंद्र X स्वागत

अवडंबर X साधेपणा

अव्हेर X सन्मान

असीम X सीमित

अस्खलित X अडखळत

अहंकार X निरहंकार

अश X सुज्ञ

आकाश X पाताळ

आकस्मित X अपेक्षित

आगंतुक X आमंत्रित

आघात X प्रत्याघात

आजकाल X मागे, पुर्वी

आठवण X विसर

आटोकाट X वरवरचा

आडमार्ग X धोपटमार्ग

आब्धता X नम्रता

आत्महत्या X आत्मोद्धार

आधुनिक X पुरातन

आध्यात्मिक X पुरातन

आपत्ती X सुस्थिती

आपमतलबी X निराभिलाषी

आप्त X परका

आय X व्यय

आयास X विनायास

आर्द्र X शुष्क

आवर X अजागळ

आसुरी X दैवी

आळशी X उदयोगी

आक्षेपक X समर्थक

आळा X सूट

आज्ञा X अवज्ञा

इच्छा X अनिच्छा

इजा X उपाय

इतरेजन X स्वजन

इति X अथ

इतिश्री X प्रारंभ, अथश्री

इंत्यभूतX त्रोटक

इन्कार X कबूली

इभ्रत X बेअब्रू

इरादा X निरूद्देश

इहलोक X परलोक

इज्जत X बेइज्जत

ईष्यालू X निर्मर्सरी

ईश्वरीप्रसाद X ईश्वरीकोप

उकल X गुंतागुंत

उक्ता X किरकोळ

उगीच X सहेतूक

उघड X गुप्त

उंच X सखल

उचित X अनुचित

उच्छिष्ट X अनुच्छिष्ट

उच्छृंखल X मर्यादशील

उज्ज्वल X निस्तेज

उडाणटप्पू X कामसू

उणा X अधिक

उतराई X ऋणी

उत्कर्ष X अपकर्ष

उत्तरीय X अंतरीय

उदय X अस्त

उदार X अनुदार

उद्विग्न X प्रफुल्लित

उपभोग्य X वैराग्य

उपहास X प्रशंसा

उमदा X खुजा

ऊब X थंडी, गारठा

ऋणी X अऋणी

ऋणानुबंध X शत्रुत्व

धनको X ऋणको

एककल्ली X समंजस

एकाग्र X स्वैरचित

एकछत्री X लोकसत्ताक

एकवचन X अनेकवचन

एकसंध X खंडित

एकी X बेकी

एकोपा X बेबनाव

ऐक्य X विघटन

ऐच्छिक X अनैच्छिक

ऐश्वर्य X दारिद्रय

पैलतीर X ऐलतीर

ऐहिक X परमार्थिक

ओंगळ X स्वच्छ

ओतप्रोत X अपुरे

ओशाळा X निलाजरा

ओवळा X सोवळा

औत्सुक्य X औदासीन्य

औदार्य X कृपणता

औद्धत्य X सौजन्य

औरस X अनौरस

कजाग X प्रेम

कंजूष X उदार

कडवा X सौम्य

कफल्लक X श्रीमंत

करडा X प्रेमळ

कमनीय X कुरूप

कर्कश X मंजुळ

कर्णकटू X कर्णमधूर

कर्तबगार X कर्तव्यशून्य

कर्मठ X सुधारक

कल्पित X वास्तविक

कवडीचुंबक X दानशूर

कागाळी X कौतुक

काटक X नाजूक

कामकरी X पांढरपेशा

किमान X कमाल

कुकर्म X सत्कर्म

कुपात्र X सत्पात्र

कुपथ्य X पथ्य

कुलभूषण X कुलकलंक

कृतकत्य X निरर्थक

कृत्रिम X नैसर्गिक

कृपण X उदार

कृश X स्थूल

कोलाहल X शांती

क्लिष्ट X सुबोध

क्लैब्य X पौरुषत्व

खंडन X मंडन

खचित X कदाचित

खटयाळ X शांत

खडतर X सुखकर

खडाष्टक X सलोखा

खप्पा X खूश

खमक्या X मवाळ

खरडपट्टी X वाखाणणी

खल X सज्जन

खवचट X मनमिळाऊ

खातरजमा X संशय

खादाड X मिताहारी

खाष्ट X भला

खासा X वाईट

खिन्न X प्रसन्न

खुजट X उंच

खुनशी X निर्भत्सरी

खुमारी X बेचव

खोळंबा X घाई

खूश X नाखूश

खोडकर X विनयशील

घट्ट X सैल

गट्टी X हाडवैर

गडप X प्रकट

गतप्राण X जिवंत

गतभर्तृका X सभर्तृका

गप्पीदास X मुखदुर्बळ

गफलत X दक्षता

गमत्या X गंभीर

गरळ X अमृत

गर्क X विचलित

गर्द X विरळ

गवगवा X गोपनीय

गाफील X सावध

गुह्य X प्रकट

गृहस्थ X संन्यासी

गैरवाजवी X वाजवी

गोषवारा X विस्तार

गौप्य X प्रकट

गौर X कृष्ण

ग्राह्य X त्याज्य

घट X वाढ

घट्ट X सैल

घमेंड X नम्रता

घरभेदया X एकनिष्ठ

घरंदाज X अकुलीन

घवघवीत X किरकोळ

घसारा X थर

घायकुतेपणा X धीमेपणा

घृणा X आवड

घोटाळा X उकल

चल X निश्चल, अचल

चंगळ X टंचाई

चटोर X भला

चढाई X माघार

चढेल X निगर्वी

चणचण X विपुलता

चतुर X निर्बुद्ध

चतुरस्त्र X अडाणी

चपखल X ढोबळ

चलती X अवनती

चलाख X सुस्त

चापल्य X जाडय

चिरकाल X अल्पकाळ

चिरंजीवी X अल्पजीवी

चीड X संयम

चोखंदळ X अजागळ

चोर X साव

छचोर X सदाचारी

छंदिष्ट X एकमार्गी

छानछोकी X साधेपणा

छाया X प्रकाश

छिद्र X अछिद्र

जख्खड X तरणा

जंगम X स्थावर

जबर X किरकोळ

जमा X खर्च

जय X पराजय

जलद X मंद

जरा X तारुण्य

जागरूक X बेसावध

जागृती X निद्रा

जाणता X नेणता

जिद्दी X अनाग्रही

जीर्ण X नवे

जूट X फाटाफूट

जून X कोवळे

पराजित X जेता, विजेता

झकास X खराब

झगडा X मिलाफ

झराझर X सावकाश

झीज X भर

झुंजार X नामर्द

झोकदार X बावळा

झोप X जाग

टंचाई X विपुलता

टर X वाहवा

टवटवी X मलूलपणा

टाकाऊ X उपयोगी

टुमदार X बेडौल

टोलेजंग X खुजे

ठक X विश्वासू

ठसठशीत X अस्पष्ट

ठळक X पुसट

ठाय X चंचल

ठोक X किरकोळ

ठेंगणा X उंच

ठोंब्या X हुशार

डळमळीत X दृढ

डावा X उजवा

डोळस X आंधळा

डौलदार X बेडौल

ढ X बुद्धिमान

ढगाळ X निरभ्र

ढवळा X काळा

ढळढळीत X अस्पष्ट

ढिला X घट्ट

ढब्बू X किरकोळ

तकवा X थकवा

तंग X दिला

तगडा X दुबळा

तज्ज्ञ X अज्ञानी

तंटा X सलोखा

तन्मय X चंचल

तपशील X त्रोटक

तम X प्रकाश

तरणोपाय X निरूपाय

तरबेज X अकुशल

तरल X घन

तलम X जाडेभरडे

तळमळ X अनास्था

ताठ X सैल

ताठर X नम्र

तातडी Xविलंब

मारक X तारक

तीव्र X मंद

तीक्ष्ण X बोथट

तुष्ट X अतृप्त

त्रयस्थ X आप्त

तेढ X मैत्री

त्राण X निस्त्राण

थट्टेखोर X सभ्य

थाटमाट X साधेपणा

थिटा X लांब

थोरला X धाकटा

थांग X अथांग

थोर X सान

थोरवी X कनिष्ठता

दंगाधोपा X शांतता

दंडनीय X स्तुत्य

दंतुर X सरळ

दर्दी X अरसिक

दहशत X मुक्तपणा

दातृत्व X कृपणता

दासी X स्वामिनी

दाता X याचक

दांभिक X प्रामाणिक

दास्य X स्वातंत्र्य

दिरंगाईX चपळाई

दिर्घजीवी X अल्पजीवी

दीर्घ X ऱ्हस्व, आखूड

दुफळी X एकजूट

दुराग्रह X समंजसपणा

दुर्मती X सुमती

दुर्लघ्य X उल्लंघनीय

दुजाभाव X आपलेपणा

दुर्जन X सज्जन

दुर्भिक्ष X सुकाळ

दुर्लभ X सुलभ

दुश्मन X दोस्त

दुष्टावा X भलेपणा

दुही X एकी

दूर X जवळ

देशभक्त X देशद्रोही

द्वेष X प्रेम

द्वेष्टा X सन्मित्र

दैना X सुस्थिती

दोस्त X वैरी

दोलायमान X स्थिर

दौर्बल्य X सामर्थ्य

द्रोह X स्नेह, प्रेम

दृढ X चंचल

धटिंगण X सभ्य

धनवान X निर्धन

धवल X कृष्ण, काळे

धडाडी X नेभळेपणा

धाकटा X थोरला

धाक X निर्भयता

धास्ती X निर्धास्तपणा

धिक्कार X सत्कार

धुंदी X नम्रपणा

धूर्त X भोळाभाबडा

धोपटमार्ग X आडमार्ग

ध्यास X बेफिकिरी

ध्यान X दुर्लक्ष

धोका X सुरक्षित

ध्येयवादी X ध्येयशून्य

नगद X उधार

नफा X तोटा

नवशिका X अनुभवी

नश्वर X शाश्वत

नकार X होकार

नम्र X ताठ

नाकबूल X कबूल

नादान X सुजाण

नाश X निर्मिती

नाजूक X कणखर

नामांकित X अप्रसिद्ध

नायनाट X निर्मिती

नाशवंत X टिकाऊ

निबर X कोवळे

निमंत्रित X आगंतुक

निरिच्छ X लोभी

नितळ X गढूळ

निंदक X प्रशंसक

निःपात X निर्मिती

निमंत्रण X बोळवण

निरर्गल X संयमपूर्ण

निरूपम X सामान्य

निर्दालन X प्रतिपालन

निर्भीड X भीडस्त, संकोची

निर्याण X आगमन, जन्म

निश्चल X चंचल

निर्जीव X सजीव

न्यूनता X अतिशयता

पंगू X धडधाकट

पडसाद X साद

पडीक X पिकाऊ

पतिव्रता X स्वैरिणी

पदय X गदय

परवशता X स्वातंत्र्य

परामर्श X दुर्लक्ष

पतन X उद्धरण

पतित X पुण्यवान

पदच्युत X पदारूढ

परमात्मा X जीवात्मा

पराङ्मुख X सन्मुख

परिमित X अपरिमित

पूर्व X पश्चिम

पाखंड X आस्तिक्य

पाचारण X बोळवण

पाठमोरा X विस्मरण

पाडाव X फत्ते, विजय

पिपासा X तृप्ती

पिढीजात X स्वकष्टर्जित

पिसाट X शहाणा

पोक्त X पोरकट

प्रगती X अधोगती

प्रत्यक्ष X अप्रत्यक्ष

प्रधान X गौण

प्रफुल्ल X खिन्न

वाण X रेलचेल

वादळ X शांतता

वाद X समेट

विक्राळ X मोहक

विजातीय X सजातीय

वृद्धी X संकोच

व्यत्यय X अविरत

व्रात्य X समंजस

विश्रांती X प्रयास

वैराण X समृद्धी

शठ X भोळा

शाप X वरदान

शाबित X नाशाबित

शिष्ट X अशिष्ट

शिसारी X गोडी

शीघ्र X मंद

शीलवान X दुःशील

शुचिता X अपवित्रता

शुचिर्भूत X अपवित्र

शुभX अशुभ

शुल्क X निःशुल्क

शूर X भेकड

शेष X निःशेष

शैथिल्य X दृढता

शौकीन X विरागी

श्रद्धेय X निंदनीय

श्रांत X ताजातवाना

श्रीगणेशा X इतिश्री

श्रोता X वक्ता

षंढ X मर्द

बोकी X विरागी

संकलन X पृथक्करण

संगम X दुरावा

संग्रह X विग्रह

सकस X निकस

सख्य X वैर

संघटन X विघटन

सडका X निकोप

सढळ X आखडता

सतत X क्वचित

संथ X जलद

सधवा X विधवा

सध्या X पूर्वी

सप्रेम X निष्प्रेम

सबळ X दुर्बळ

सतेज X निस्तेज

सत्कृत्य X दुष्कृत्य

संधी X विग्रह

सफल X विफल

सम X विषम

सरशी X पीछेहाट

सर्जन X संहार

सलगी X दुश्मनी

समाईक X विभक्त

सहोदर X दावेदार

साथीदार X बेसावध

सावध X सावत्र

सुजाण X अजाण

सुकर X दुष्कर

सुश्राव्य X कर्णकटू

सौजन्य X उर्मटपणा

पुष्कळ X स्वल्प

विस्मृती X स्मृती

शांत X क्षुब्ध

हतभाग्य X सुदैव

हयगय X खबरदारी

खेद X हर्ष

कायम X हंगामी

हलाखी X समृद्धी

हाव X निर्लोभ

हास्य X रूदन

हाडवैर X सलोखा

हिरमोड X हुरूप

हिरवा X पिकलेला

हेळसांड X निगा

होकार X नकार

हौस X नावड

क्षणभंगुर X शाश्वत

क्षती X लाभ

क्षमता X अक्षमता

क्षयी X वृद्धींगत

क्षीण X सबळ

ज्ञान X अज्ञान