विरुद्धार्थी शब्द : भाग 1
विरुद्धार्थी शब्द
अंतकाळ X जन्मकाळ
अंतरंग X बहिरंग
अंश X पूर्ण
अंतर्मुख X बहिर्मुख
अकृत्रिम X कृत्रिम
अकर्मक X सकर्मक
अक्कलवान X बेअकली
अकारण X सकारण
अखेर X प्रारंभ
अखंड X खंडित
अख्खा X निवडक
अग्रगण्य X दुय्यम
अग्रज X अनुज
अगणित X गणनीय
अगत्य X अनास्था
अगाध X मर्यादित
अघोरी X सात्विक
अचल X चंचल
अजरामर X क्षणिक
अजागळ X चलाख
अजस्त्र X चिमुकले
अटकाव X मुभा
अडेलतट्टू X समजदार
अतिक्रमण X अनाक्रमण
अतिवृष्टी X अवर्षण
अध्ययन X अध्यापन
अत्याचार X सदाचार
अधीर X धैर्यशील
अनिवार्य X ऐच्छिक
अनाठायी X सत्कारणी
अनुनय X आदेश
अनुदार X उदार
अनुमोदन X विरोध
अनुयायी X पुढारी
अपकर्ष X उत्कर्ष
अपकृत्य X सत्कृत्य
अपरंपार X मर्यादित
अपरिहार्य X परिहार्य
अपव्यय X मितव्यय
अपशब्द X सुवचन
अपार X थोडे
अफाट X संकुचित
अबोल X वाचाळ
अभिमान X दुराभिमान
अभ्युदय X अपकर्ष
अमर X मर्त्य
अर्धचंद्र X स्वागत
अवडंबर X साधेपणा
अव्हेर X सन्मान
असीम X सीमित
अस्खलित X अडखळत
अहंकार X निरहंकार
अश X सुज्ञ
आकाश X पाताळ
आकस्मित X अपेक्षित
आगंतुक X आमंत्रित
आघात X प्रत्याघात
आजकाल X मागे, पुर्वी
आठवण X विसर
आटोकाट X वरवरचा
आडमार्ग X धोपटमार्ग
आब्धता X नम्रता
आत्महत्या X आत्मोद्धार
आधुनिक X पुरातन
आध्यात्मिक X पुरातन
आपत्ती X सुस्थिती
आपमतलबी X निराभिलाषी
आप्त X परका
आय X व्यय
आयास X विनायास
आर्द्र X शुष्क
आवर X अजागळ
आसुरी X दैवी
आळशी X उदयोगी
आक्षेपक X समर्थक
आळा X सूट
आज्ञा X अवज्ञा
इच्छा X अनिच्छा
इजा X उपाय
इतरेजन X स्वजन
इति X अथ
इतिश्री X प्रारंभ, अथश्री
इंत्यभूतX त्रोटक
इन्कार X कबूली
इभ्रत X बेअब्रू
इरादा X निरूद्देश
इहलोक X परलोक
इज्जत X बेइज्जत
ईष्यालू X निर्मर्सरी
ईश्वरीप्रसाद X ईश्वरीकोप
उकल X गुंतागुंत
उक्ता X किरकोळ
उगीच X सहेतूक
उघड X गुप्त
उंच X सखल
उचित X अनुचित
उच्छिष्ट X अनुच्छिष्ट
उच्छृंखल X मर्यादशील
उज्ज्वल X निस्तेज
उडाणटप्पू X कामसू
उणा X अधिक
उतराई X ऋणी
उत्कर्ष X अपकर्ष
उत्तरीय X अंतरीय
उदय X अस्त
उदार X अनुदार
उद्विग्न X प्रफुल्लित
उपभोग्य X वैराग्य
उपहास X प्रशंसा
उमदा X खुजा
ऊब X थंडी, गारठा
ऋणी X अऋणी
ऋणानुबंध X शत्रुत्व
धनको X ऋणको
एककल्ली X समंजस
एकाग्र X स्वैरचित
एकछत्री X लोकसत्ताक
एकवचन X अनेकवचन
एकसंध X खंडित
एकी X बेकी
एकोपा X बेबनाव
ऐक्य X विघटन
ऐच्छिक X अनैच्छिक
ऐश्वर्य X दारिद्रय
पैलतीर X ऐलतीर
ऐहिक X परमार्थिक
ओंगळ X स्वच्छ
ओतप्रोत X अपुरे
ओशाळा X निलाजरा
ओवळा X सोवळा
औत्सुक्य X औदासीन्य
औदार्य X कृपणता
औद्धत्य X सौजन्य
औरस X अनौरस
कजाग X प्रेम
कंजूष X उदार
कडवा X सौम्य
कफल्लक X श्रीमंत
करडा X प्रेमळ
कमनीय X कुरूप
कर्कश X मंजुळ
कर्णकटू X कर्णमधूर
कर्तबगार X कर्तव्यशून्य
कर्मठ X सुधारक
कल्पित X वास्तविक
कवडीचुंबक X दानशूर
कागाळी X कौतुक
काटक X नाजूक
कामकरी X पांढरपेशा
किमान X कमाल
कुकर्म X सत्कर्म
कुपात्र X सत्पात्र
कुपथ्य X पथ्य
कुलभूषण X कुलकलंक
कृतकत्य X निरर्थक
कृत्रिम X नैसर्गिक
कृपण X उदार
कृश X स्थूल
कोलाहल X शांती
क्लिष्ट X सुबोध
क्लैब्य X पौरुषत्व
खंडन X मंडन
खचित X कदाचित
खटयाळ X शांत
खडतर X सुखकर
खडाष्टक X सलोखा
खप्पा X खूश
खमक्या X मवाळ
खरडपट्टी X वाखाणणी
खल X सज्जन
खवचट X मनमिळाऊ
खातरजमा X संशय
खादाड X मिताहारी
खाष्ट X भला
खासा X वाईट
खिन्न X प्रसन्न
खुजट X उंच
खुनशी X निर्भत्सरी
खुमारी X बेचव
खोळंबा X घाई
खूश X नाखूश
खोडकर X विनयशील
घट्ट X सैल
गट्टी X हाडवैर
गडप X प्रकट
गतप्राण X जिवंत
गतभर्तृका X सभर्तृका
गप्पीदास X मुखदुर्बळ
गफलत X दक्षता
गमत्या X गंभीर
गरळ X अमृत
गर्क X विचलित
गर्द X विरळ
गवगवा X गोपनीय
गाफील X सावध
गुह्य X प्रकट
गृहस्थ X संन्यासी
गैरवाजवी X वाजवी
गोषवारा X विस्तार
गौप्य X प्रकट
गौर X कृष्ण
ग्राह्य X त्याज्य
घट X वाढ
घट्ट X सैल
घमेंड X नम्रता
घरभेदया X एकनिष्ठ
घरंदाज X अकुलीन
घवघवीत X किरकोळ
घसारा X थर
घायकुतेपणा X धीमेपणा
घृणा X आवड
घोटाळा X उकल
चल X निश्चल, अचल
चंगळ X टंचाई
चटोर X भला
चढाई X माघार
चढेल X निगर्वी
चणचण X विपुलता
चतुर X निर्बुद्ध
चतुरस्त्र X अडाणी
चपखल X ढोबळ
चलती X अवनती
चलाख X सुस्त
चापल्य X जाडय
चिरकाल X अल्पकाळ
चिरंजीवी X अल्पजीवी
चीड X संयम
चोखंदळ X अजागळ
चोर X साव
छचोर X सदाचारी
छंदिष्ट X एकमार्गी
छानछोकी X साधेपणा
छाया X प्रकाश
छिद्र X अछिद्र
जख्खड X तरणा
जंगम X स्थावर
जबर X किरकोळ
जमा X खर्च
जय X पराजय
जलद X मंद
जरा X तारुण्य
जागरूक X बेसावध
जागृती X निद्रा
जाणता X नेणता
जिद्दी X अनाग्रही
जीर्ण X नवे
जूट X फाटाफूट
जून X कोवळे
पराजित X जेता, विजेता
झकास X खराब
झगडा X मिलाफ
झराझर X सावकाश
झीज X भर
झुंजार X नामर्द
झोकदार X बावळा
झोप X जाग
टंचाई X विपुलता
टर X वाहवा
टवटवी X मलूलपणा
टाकाऊ X उपयोगी
टुमदार X बेडौल
टोलेजंग X खुजे
ठक X विश्वासू
ठसठशीत X अस्पष्ट
ठळक X पुसट
ठाय X चंचल
ठोक X किरकोळ
ठेंगणा X उंच
ठोंब्या X हुशार
डळमळीत X दृढ
डावा X उजवा
डोळस X आंधळा
डौलदार X बेडौल
ढ X बुद्धिमान
ढगाळ X निरभ्र
ढवळा X काळा
ढळढळीत X अस्पष्ट
ढिला X घट्ट
ढब्बू X किरकोळ
तकवा X थकवा
तंग X दिला
तगडा X दुबळा
तज्ज्ञ X अज्ञानी
तंटा X सलोखा
तन्मय X चंचल
तपशील X त्रोटक
तम X प्रकाश
तरणोपाय X निरूपाय
तरबेज X अकुशल
तरल X घन
तलम X जाडेभरडे
तळमळ X अनास्था
ताठ X सैल
ताठर X नम्र
तातडी Xविलंब
मारक X तारक
तीव्र X मंद
तीक्ष्ण X बोथट
तुष्ट X अतृप्त
त्रयस्थ X आप्त
तेढ X मैत्री
त्राण X निस्त्राण
थट्टेखोर X सभ्य
थाटमाट X साधेपणा
थिटा X लांब
थोरला X धाकटा
थांग X अथांग
थोर X सान
थोरवी X कनिष्ठता
दंगाधोपा X शांतता
दंडनीय X स्तुत्य
दंतुर X सरळ
दर्दी X अरसिक
दहशत X मुक्तपणा
दातृत्व X कृपणता
दासी X स्वामिनी
दाता X याचक
दांभिक X प्रामाणिक
दास्य X स्वातंत्र्य
दिरंगाईX चपळाई
दिर्घजीवी X अल्पजीवी
दीर्घ X ऱ्हस्व, आखूड
दुफळी X एकजूट
दुराग्रह X समंजसपणा
दुर्मती X सुमती
दुर्लघ्य X उल्लंघनीय
दुजाभाव X आपलेपणा
दुर्जन X सज्जन
दुर्भिक्ष X सुकाळ
दुर्लभ X सुलभ
दुश्मन X दोस्त
दुष्टावा X भलेपणा
दुही X एकी
दूर X जवळ
देशभक्त X देशद्रोही
द्वेष X प्रेम
द्वेष्टा X सन्मित्र
दैना X सुस्थिती
दोस्त X वैरी
दोलायमान X स्थिर
दौर्बल्य X सामर्थ्य
द्रोह X स्नेह, प्रेम
दृढ X चंचल
धटिंगण X सभ्य
धनवान X निर्धन
धवल X कृष्ण, काळे
धडाडी X नेभळेपणा
धाकटा X थोरला
धाक X निर्भयता
धास्ती X निर्धास्तपणा
धिक्कार X सत्कार
धुंदी X नम्रपणा
धूर्त X भोळाभाबडा
धोपटमार्ग X आडमार्ग
ध्यास X बेफिकिरी
ध्यान X दुर्लक्ष
धोका X सुरक्षित
ध्येयवादी X ध्येयशून्य
नगद X उधार
नफा X तोटा
नवशिका X अनुभवी
नश्वर X शाश्वत
नकार X होकार
नम्र X ताठ
नाकबूल X कबूल
नादान X सुजाण
नाश X निर्मिती
नाजूक X कणखर
नामांकित X अप्रसिद्ध
नायनाट X निर्मिती
नाशवंत X टिकाऊ
निबर X कोवळे
निमंत्रित X आगंतुक
निरिच्छ X लोभी
नितळ X गढूळ
निंदक X प्रशंसक
निःपात X निर्मिती
निमंत्रण X बोळवण
निरर्गल X संयमपूर्ण
निरूपम X सामान्य
निर्दालन X प्रतिपालन
निर्भीड X भीडस्त, संकोची
निर्याण X आगमन, जन्म
निश्चल X चंचल
निर्जीव X सजीव
न्यूनता X अतिशयता
पंगू X धडधाकट
पडसाद X साद
पडीक X पिकाऊ
पतिव्रता X स्वैरिणी
पदय X गदय
परवशता X स्वातंत्र्य
परामर्श X दुर्लक्ष
पतन X उद्धरण
पतित X पुण्यवान
पदच्युत X पदारूढ
परमात्मा X जीवात्मा
पराङ्मुख X सन्मुख
परिमित X अपरिमित
पूर्व X पश्चिम
पाखंड X आस्तिक्य
पाचारण X बोळवण
पाठमोरा X विस्मरण
पाडाव X फत्ते, विजय
पिपासा X तृप्ती
पिढीजात X स्वकष्टर्जित
पिसाट X शहाणा
पोक्त X पोरकट
प्रगती X अधोगती
प्रत्यक्ष X अप्रत्यक्ष
प्रधान X गौण
प्रफुल्ल X खिन्न
वाण X रेलचेल
वादळ X शांतता
वाद X समेट
विक्राळ X मोहक
विजातीय X सजातीय
वृद्धी X संकोच
व्यत्यय X अविरत
व्रात्य X समंजस
विश्रांती X प्रयास
वैराण X समृद्धी
शठ X भोळा
शाप X वरदान
शाबित X नाशाबित
शिष्ट X अशिष्ट
शिसारी X गोडी
शीघ्र X मंद
शीलवान X दुःशील
शुचिता X अपवित्रता
शुचिर्भूत X अपवित्र
शुभX अशुभ
शुल्क X निःशुल्क
शूर X भेकड
शेष X निःशेष
शैथिल्य X दृढता
शौकीन X विरागी
श्रद्धेय X निंदनीय
श्रांत X ताजातवाना
श्रीगणेशा X इतिश्री
श्रोता X वक्ता
षंढ X मर्द
बोकी X विरागी
संकलन X पृथक्करण
संगम X दुरावा
संग्रह X विग्रह
सकस X निकस
सख्य X वैर
संघटन X विघटन
सडका X निकोप
सढळ X आखडता
सतत X क्वचित
संथ X जलद
सधवा X विधवा
सध्या X पूर्वी
सप्रेम X निष्प्रेम
सबळ X दुर्बळ
सतेज X निस्तेज
सत्कृत्य X दुष्कृत्य
संधी X विग्रह
सफल X विफल
सम X विषम
सरशी X पीछेहाट
सर्जन X संहार
सलगी X दुश्मनी
समाईक X विभक्त
सहोदर X दावेदार
साथीदार X बेसावध
सावध X सावत्र
सुजाण X अजाण
सुकर X दुष्कर
सुश्राव्य X कर्णकटू
सौजन्य X उर्मटपणा
पुष्कळ X स्वल्प
विस्मृती X स्मृती
शांत X क्षुब्ध
हतभाग्य X सुदैव
हयगय X खबरदारी
खेद X हर्ष
कायम X हंगामी
हलाखी X समृद्धी
हाव X निर्लोभ
हास्य X रूदन
हाडवैर X सलोखा
हिरमोड X हुरूप
हिरवा X पिकलेला
हेळसांड X निगा
होकार X नकार
हौस X नावड
क्षणभंगुर X शाश्वत
क्षती X लाभ
क्षमता X अक्षमता
क्षयी X वृद्धींगत
क्षीण X सबळ
ज्ञान X अज्ञान